Zwiad konny IV Brygady Wileńskiej AK - Projekt rekonstrukcyjny

/ 10 zdjęć


4 Wileńska Brygada Armii Krajowej „Narocz” była oddziałem partyzanckim sformowanym na Wileńszczyźnie w 1944 roku. Dowództwo nad oddziałem objął dotychczasowy zastępca Zygmunta Szendzielarza, ps. „Łupaszka” – Longin Wojciechowski ps. „Ronin”. Nowo sformowana brygada szybko osiągnęła wysokie stany osobowe tworząc 5 plutonów piechoty i pluton zwiadu konnego. Bojową działalność „Narocz” rozpoczęła we współpracy z 5. Brygadą, następnie stopniowo podejmując samodzielne zadania. Dalsze akcje 4. Brygada prowadziła na terenie powiatów: postawskiego, święciańskiego i wileńsko-trockiego gdzie zajmowała się walką z okupantem niemieckim, wrogo nastawionymi partyzantami radzieckimi i litewską policją.

Głównym celem tej i innych sformowanych brygad był udział w akcji „Burza”, w czasie której oddziały partyzanckie miały tworzyć jednostki na wzór regularnego wojska i bezpośrednio przed wkroczeniem Armii Czerwonej wyzwalać okupowane ziemie. Podczas tego największego zrywu podziemia, 4. Brygada zmierzyła się z silnymi jednostkami niemieckimi w bitwie pod Krawczunami- Nowosiółkami. Niestety przelana krew nie zdała się na nic w obliczu aresztowania dowództwa i internowania tysięcy żołnierzy bezpośrednio po zakończeniu walk z Niemcami. Dla większości wileńskich partyzantów rozpoczęła się kolejna okupacja.

Znakiem rozpoznawczym Brygady stał się pluton zwiadu konnego pod dowództwem porucznika Aleksandra Czarnowskiego ps. „Ol”. Kawalerzyści wzorując się na przedwojennych mundurach ułanów zaopatrzyli się w konspiracyjnie wykonane czapki garnizonowe z barwnym otokiem, który to miał symbolizować kontynuację tradycji 13 Pułku Ułanów Wileńskich. Innym charakterystycznym elementem były biało-amarantowe proporczyki przyszyte na kołnierzu munduru. Noszone na lewym ramieniu biało- czerwone opaski były natomiast wykorzystywane wyłącznie w trakcie trwania Akcji „Burza”. Podejmując się próby jak najwierniejszego odtworzenia sylwetek żołnierzy zwiadu konnego „Naroczy”, wzorowaliśmy się na zachowanych fotografiach oraz dostępnych wspomnieniach (m.in. Henryk Sipowicz- Bogowski, „Burza nad Kresami”).

Zwieńczeniem pracy mającej na celu zrekonstruowanie zwiadu konnego Brygady „Narocz” była zaprezentowana 30 kwietnia 2016 roku we Wrześni inscenizacja historyczna pt. „Burza nad Kresami”. Przedstawiła bitwę pod Krawczunami– Nowosiółkami. Było to największe bezpośrednie starcie wileńskich brygad Armii Krajowej z niemieckimi obrońcami Wileńszczyzny. Doszło do niej 13 lipca 1944 r. w wyniku spotkania wycofującej się Wilna grupy pod dowództwem gen. Stahela, z żołnierzami 2. zgrupowania AK mjr. Mieczysława Potockiego ps. „Węgielny”. Polskim partyzantom przyszło wtedy zmierzyć się z doborowymi jednostkami wojsk niemieckich, z których na szczególna uwagę zasługuje 16. Fallschirmjäger-Regiment, który wspierając kolumnę Wehrmachtu, umożliwił im przeprawę przez Wilię i przebicie się przez pierścień okrążenia.

Projekt: Grupa Rekonstrukcji Historycznej „Niezłomni 1945”
http://niezlomni1945.pl/

Archiwalne fotografie:
http://www.polskiepodziemie.pl/images/r6_f_2a.jpg
http://www.polskiepodziemie.pl/images/r6_f_3b.jpg
http://www.polskiepodziemie.pl/images/r6_f_3a.jpg
http://www.polskiepodziemie.pl/images/r6_f_4.jpg

Relacja z inscenizacji:
https://www.youtube.com/watch?v=JiZw0y4JyII

Zdjęcia:
Maciej Grześkowiak
Łukasz Dyczkowski Reenacting Photography
Moldaw Reenacting Photography

 


 

5
Oceń (4 głosów)

 

 

Zwiad konny IV Brygady Wileńskiej AK - Projekt rekonstrukcyjny - opinie i komentarze

skomentuj ten artykuł