Uratujmy kaplicę Wojska Polskiego w Zborowie na Ukrainie

/ 1 komentarzy / 10 zdjęć


Uratujmy kaplicę Wojska Polskiego w Zborowie na Ukrainie

 

W lipcu br. w Zborowie (Ukraina) na dawnych Kresach Rzeczypospolitej ruszyły prace konserwatorskie w przedwojennej kaplicy Wojska Polskiego, należącej do najcenniejszych zabytków tego rodzaju w całym regionie. Główny realizator projektu, Fundacja MOSTY poszukuje darczyńców gotowych wesprzeć renowację tego unikalnego obiektu, którego 80. rocznicę konsekracji obchodzimy w 2015 roku.

 

Kaplica w Zborowie jest jednym z najcenniejszych zabytków polskich na zachodnim Podolu. Autorem projektu był inż. Wawrzyniec Dayczak, znany z wielu projektów architektonicznych zrealizowanych w okresie międzywojennym we Lwowie. Styl kaplicy nawiązuje do tradycyjnej polskiej architektury obronnej XVI w, co szczególnie wyróżnia ten obiekt na tle wielu innych kaplic i pomników na Kresach.

 

Mimo dewastacji, zwykłych zaniedbań i wpływu czynników atmosferycznych, na kaplicy zachował się wartościowy detal kamieniarski. Najważniejszymi elementami kaplicy są płaskorzeźby orłów z emblematami strzeleckimi, legionowymi i Godłem Państwowym II RP. W płycinach attyki kaplicy zachowało się jedenaście płaskorzeźb. Wszystkie stanowią unikalny walor artystyczny, niespotykany nigdzie indziej na Kresach. Ich wartość jest porównywalna z elementami kamieniarskimi na Cmentarzu Orląt Lwowskich, z pomnikiem w Zadwórzu czy zabytkami cmentarza na Rossie w Wilnie. Kaplica, nad głównym wejściem, nad portalem nadal jest przyozdobiona  napisem – „Poległym za Ojczyznę”, zachowanym w prawie tak dobrym stanie, jak wizerunki orłów.


Przed 1939 rokiem wokół kaplicy w Zborowie znajdował się polski cmentarz wojenny, na którym pochowano żołnierzy i Legionistów poległych w czasie walk na frontach I wojny światowej i walk o niepodległość w okresie 1918-1920. Zgodnie z przygotowanym przez Fundację MOSTY projektem cmentarz zostanie poddany rekonstrukcji na wiosnę 2016 roku.

 

Na wiosnę br. projekt renowacji kaplicy uzyskał wsparcie finansowe Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa oraz wsparcie organizacyjne Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Ambasady RP w Kijowie oraz Konsulatu Generalnego RP w Łucku. Regionalne władze ukraińskie wydały wymagane przez prawo pozwolenia i objęły projekt opieką konserwatorską. Projekt spotkał się również z przychylnym przyjęciem lokalnej społeczności.

 

Prace renowacyjne kaplicy rozpoczęły się w lipcu br. i są kierowane przez prof. dr hab. Janusza Smazę z warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych. Już na wstępnym etapie prac udało się m.in. wydobyć spod ziemi oryginalne kamienne krzyże, które niegdyś były ustanowione na mogiłach żołnierzy pochowanych na przyległym do kaplicy cmentarzu.

 

Pełna renowacja kaplicy i jej otoczenia zajmie dwa sezony. W I etapie, do końca br. zostaną zrealizowane prace renowacyjne elewacji kaplicy, fundamentów, schodów oraz osuszanie tynków wewnętrznych. W II etapie, w roku przyszłym, zostaną przeprowadzone prace renowacyjne wnętrza kaplicy, prace ekshumacyjne w jej otoczeniu oraz odbudowa cmentarza wojskowego wg zachowanych fotografii z roku 1935. Prace zaplanowane na 2016 rok powinny zostać zakończone do sierpnia, tak aby możliwa była ponowna konsekracja kaplicy w dniu 15 sierpnia 2016 roku, w dniu Święta Wojska Polskiego. W ramach uroczystości, z udziałem władz państwowych z Polski i Ukrainy, księży trzech obrządków chrześcijańskich, klucze do kaplicy zostaną przekazane przedstawicielom wspólnoty polskiej z Tarnopola i potomków dawnych polskich mieszkańców Zborowa.

 

Szacunkowe koszty przedsięwzięcia, którego realizacja przewidziana jest na lata 2015-2016 wyniosą ok. 250 tys. PLN. Większość środków została już zapewniona przez ROPWiM i przekazana do realizacji w 2015 roku oraz wstępnie zagwarantowana przez MKiDN na 2016 rok. Na chwilę obecną pełna realizacja projektu, wraz z częścią dotyczącą prac ekshumacyjnych i odbudową przedwojennego cmentarza wojskowego, wymaga zebrania jednak zebrania dodatkowych środków.

 

W związku z powyższym zwracamy się z serdeczną prośbą o wsparcie tego ważnego i cennego projektu. Darczyńców prosimy o dokonywanie wpłat na konto Fundacji MOSTY z tytułem przelewu „Na renowację kaplicy w Zborowie”:

 

Fundacja MOSTY
ul. Napoleońska 20A
05-400 Otwock

PKO BP

89102011270000130202152916
Kod BIC (Swift): BPKOPLPW

 

Więcej informacji o projekcie na stronie Fundacji MOSTY, głównego realizatora przedsięwzięcia:

http://fundacjamosty.pl/ratujemy-kaplice-w-zborowie/


Koordynatorem projektu ze strony Fundacji MOSTY jest Mikołaj Falkowski:

Tel. +48 606 466 255

e-mail: [email protected]

 

 

 

Załączone zdjęcia:

 

Stan obecny kaplicy

Fotografie z rozpoczętych w lipcu br. prac renowatorskich (krzyże na fotografiach są to odkopane podczas w/w prac oryginalne kamienne krzyże z mogił na przedwojennym cmentarzu)

Przedwojenna fotografia kaplicy

 

 


 

5
Oceń (3 głosów)

 

 

Uratujmy kaplicę Wojska Polskiego w Zborowie na Ukrainie - opinie i komentarze

zylkoszylkos
+1
zylkos.dobroni.pl-wspiera finansowo odbudowę kaplicy WP w Zborowie. (2015-08-20 00:00)

skomentuj ten artykuł