Miejsca pamięci - Mazury cmentarz z I wś.

/ 2 komentarzy / 11 zdjęć


Wieś Mazury w gm. Wysokie Mazowieckie. Znajduje się tam cmentarz wojenny żołnierzy niemieckich z I wś. Moje poszukiwanie jego położenia wiąże się z analizą faktów i możliwości ich zaistnienia. A było to tak. Jak już wspominałem w poprzednim wpisie o cmentarzu wojennym z I wś we wsi Stara Ruś, w wakacyjnych podróżach postanowiłem zatrzymać się w miejscach pamięci. Obydwie te wsie Mazury i Stara Ruś oddalone są od siebie o trzy km. i położone przy drodze 678 Wysokie Mazowieckie – Białystok. Planując podróż miałem niewielką ilość czasu, co skutkowało na skoncentrowaniu się na zapisaniu ich lokalizacji z portalu gromadzącym dane o położeniu cmentarzy. Choć to portal duży okazał się w tym wypadku bardzo niedokładny (kiedyś już raz zwracałem uwagę, że jedno zdjęcie obrazuje dwie różne mogiły). Podróżując w jedną stronę zauważyłem cmentarz we wsi Stara Ruś, lecz w Mazurach efekt był zerowy. W drodze powrotnej zatrzymałem się w znanym mi już miejscu i po wykonaniu zdjęć ruszyłem dalej. W Mazurach musiałem zapytać napotkanego mężczyznę gdzie znajduje się szukany cmentarz z I wś. Usłyszałem: „ a panie trzeba skręcić do Jabłoń Kościelna i to tam a pamiętam jeszcze kilka krzyży tam stojących a potem ksiądz zezwolił na zmniejszenie go i został jeden”. Podziękowałem i pojechałem do skrzyżowania dróg. Ogólnie wszystko jakby było zgodne, gdyż portal o cmentarzach mówił, iż znajduje się na skrzyżowaniu dróg 678 i do Jabłoni Kościelnej. To, co zobaczyłem nasunęło wątpliwości. Ogrodzony siatką teren gospodarstwa i wydzielona część dla krzyża przydrożnego (wygląd się zgadzał – metalowy krzyż na betonowym cokole). Zapytałem więc sąsiadkę z gospodarstwa obok o cmentarz który szukam. Odpowiedź brzmiała: „ to jest tu a gospodarz tego gospodarstwa kosi po drugiej stronie szosy to więcej może powiedzieć”. No i powstał dylemat. „Wsadzić kij w mrowisko” i pytać, czemu zabudowania stoją na cmentarzu czy odpuścić. Wybrałem to drugie i odjechałem. W portalu o cmentarzu opis tego miejsca potwierdza ten stan rzeczy. Jednak sprawa nie dawała mi spokoju. Czy na pewno ktoś gospodaruje na terenie cmentarza z I wś? Również słowa zapytanego mężczyzny „trzeba skręcić do Jabłoń Kościelna” sugerują skręcenie a nie zatrzymanie na skrzyżowaniu dróg. Zacząłem grzebać gdzie tylko mogłem i w STUDIUM UWARUKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY WYSOKIE MAZOWIECKIE (2011r.) znalazłem mapkę wsi Mazury z zaznaczonym cmentarzem trochę oddalonym od zabudowań wiejskich. Wtedy olśnienie. „Miłośnicy Wielkiej Wojny 1914-18” pisali o wsi Stara Ruś to zapewne i o Mazurach. Oczywiście że tak było a zamieszczone współrzędne GPS wpisane w mapę potwierdziło oznaczenie na mapie Studium Uwarunkowań Zagospodarowania. Pozostało jeszcze osobiście stawić się w tym miejscu. Okazja nadarzyła się w czasie wyjazdu do Osowca. Cmentarz to właściwie niewielka pozostałość ogrodzonego terenu, na którym stoi metalowy krzyż na betonowym cokole. W środku rosną wysokie tuje. Ilość pogrzebanych nie jest znana. Wpisany do rejestru: Według Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków - cmentarz wojenny z I wojny światowej nr rej.: 275 z 11.03.1986 r. Za pozostałością cmentarza rozciąga się uprawne pole, które w pewnej części znajduje się na jego terenie. Czy była ekshumacja szczątków pogrzebanych tam żołnierzy? Nie znam odpowiedzi. Jedno jest pewne. Trzeba z pewną dozą nieufności podchodzić do otrzymywanych informacji gdyż mogą kierować w błędnym kierunku.

Pomocą może być zapis:
„Zabytki wpisane do rejestru objęte są ścisłą ochroną konserwatorską, na podstawie ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. Nr 162. poz. 1568 ze zm.). Wszelkie prace przy obiektach i na terenach zabytkowych, oraz w ich bezpośrednim otoczeniu mogą być prowadzone po uzyskaniu stosownego pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków. Wymóg uzyskania pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków dotyczy również ewentualnego dokonywania podziałów zabytku, zmiany przeznaczenia lub sposobu korzystania z zabytku, prowadzenia badań archeologicznych i architektonicznych oraz podejmowania innych działań, które mogłyby wpłynąć na naruszenie substancji zabytkowej lub wyglądu zabytku. W przypadku zabytków wpisanych do rejestru przedmiot i zakres ochrony określa decyzja o wpisaniu do rejestru.”

I dla pewności (tylko cmentarze wojenne):
Zabytki wpisane do rejestru: Według Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków – „Rejestru zabytków nieruchomych” (utworzonego, zmodyfikowanego i opublikowanego wg stanu na 15.01.2004 r.) z terenu gminy w ww. rejestrze znajdują się obiekty położone w następujących miejscowościach:
1) Brzóski Tatary: Cmentarz wojenny z okresu I wojny światowej nr rej.: A-248/2 5.02.1987
2) Buczyno Mikosy: Cmentarz wojenny z okresu I wojny światowej nr rej.: A-267/ 09.03.1987
3) Bujny Łykacze (Bujny Biszewo): Cmentarz wojenny z okresu I wojny światowej nr rej.:A-439/ 31.12.1991 r.
5) Mazury: - cmentarz wojenny z I wojny światowej nr rej.: 275 z 11.03.1986 r.
6) Stara Ruś: - cmentarz wojenny z I wojny światowej nr rej. 244 z 20.02.1987 r.



 


 

4.9
Oceń (10 głosów)

 

Lokalizacja

 

Miejsca pamięci - Mazury cmentarz z I wś. - opinie i komentarze

PlutonowyKOPPlutonowyKOP
0

Witam !

Rzeczywiście cmentarz w samych Mazurach na skrzyżowaniu dróg Wysokie-Białystok-Jaboń nie istnieje. Stoi teraz w tym miejscu dom. Nie wiem, co stało się ze szczątkami, które najprawdopodobniej zostały wydobyte podczas budowy. Z dawniejszych informacji wynika, że cmentazr ten istniał jeszcze w latatch 70-tych. Raczej nie był duży. Bardziej wyglądał na zbiorową mogiłę. Może dobrze zrobiłeś, ze nie ruszałeś tematu z miejscowymi. Jakbyś był bardziej dociekliwy, mogłoby się to skończyć nieprzyjemnie. Jesli chodzi o kolejny cmentarz między Bujnami, a Rzącami o ile dobrze pamietam jest to dość sporej wielkości kopiec zlokalizowany na łące. Ogrodzony i oznakowany tabliczką. Kolejny zdewastowany, a właściwie nie istniejący cmentarz znajduję się w Bruszewie zlokalizowany na wzgórzu po lewej stronie drogi 678 jadąc od strony Wysokiego przed Sokołami. Teraz jest to teren prywatny na którym znajduje się żwirownia. A masz jeszcze jeden cmentarz przy drodze do Wróbli.

(2013-09-16 00:00)
Darth SimbaDarth Simba
0
To chociaż mam nadzieje, że w domu podbudowanym na mogile straszy. A ciekaw jestem, co zrobiono ze szczątkami? (2016-02-02 00:00)

skomentuj ten artykuł

Noclegi w pobliżu