Miejsca pamięci - cmentarz w Zambrowie

/ 9 komentarzy / 8 zdjęć


W Zambrowie na cmentarzu parafialnym opodal mogiły powstańców Styczniowych 1863-64r. znajduje się grób, żołnierzy Września 1939r. Mogiła w formie prostokąta przykryta jest granitowymi płytami. Na pionowej płycie umieszczono tablice z napisem....... .
No i tu rozpoczyna się droga przez mękę. W informacjach o tej mogile „nowe” zdjęcia bywają opatrzone takim opisem:
„... pochowano żołnierzy września 1939 roku, ekshumowanych z okolic Zambrowa. Napis na nim brzmi: „Żołnierzom poległym w II wojnie światowej 1939–1945”. Kpt. Romuald Kudykis, por. Ryszard Jednacz, por. Kazimierz Michalewski (faktycznie podporucznik, zginął 10 IX 1939), podch. Tadeusz Blikarski, strz. Edmund Modzelewski, strz. Józef Grzywaczyk i 40-stu nieznanych żołnierzy”.
Aktualnie napis ten brzmi:
'PAMIĘCI ŻOŁNIERZY WOJSKA POLSKIEGO POLEGŁYCH W OBRONIE OJCZYZNY W DNIU 11 WRZEŚNIA 1939 ROKU W BITWIE O ZAMBRÓW
SPOŁECZEŃSTWO ZAMBROWA'.
oraz nazwiska pochowanych żołnierzy:
Jan Angur strz. 71 pp, Tadeusz Blichowski pchor. 71 pp, Władysław Dąbrowski kpt. 71 pp, Jerzy Grużewski ppor. 71 pp, Jerzy Grzywaczyk szer., Ryszard Jednacz chor., Kabasz ..... kpr. 18 pal, Antoni Karczewski ułan 1 puł., Józef Kaczmarczyk strz. 71 pp, Albert Kessel, Władysław Konopko, Romuald Kudukis kpt. 71 pp, Franciszek Łasowski, Kazimierz Michalewski ppor. 71 pp, Edmund Modzelewski szer., Kazimierz Oćwieja por. 18 pal,
Ezechiel Olszewski kan., Aleksander Pająk sierż. 71 pp, J. Sokołoński 1 puł, Abraham Szatajewski strz., Witold Szymański kan., 18 pal, Stanisław Świstek por. 71 pp, Władysław Tomaszewski kan., Jan Klimuk szer.
23 nieznanych żołnierzy WP

Ta rozbieżność jest wynikiem remontu pomnika, który dzięki wieloletnim staraniom pana Jerzego Dąbrowskiego (zbieżność nazwisk przypadkowa jak i imion, bo mój tata miał też na imię Jerzy) w 2006r. został przebudowany i odnowiony. Za starania oraz wkład w remont w listopadzie 2007r. otrzymał medal „Opiekuna Miejsc Pamięci Narodowej”. W opisach mówiących o remoncie są wzmianki o 23 nazwiskach. Ja naliczyłem 24. Możliwe, iż nazwisko Jan Klimuk szer. zostało ustalone i dodane w ostatniej chwili, ponieważ wszystkie pozostałe ułożone są w kolejności alfabetycznej. P. Jerzy Dąbrowski jest synem kpt. Władysława Dąbrowskiego, który poległ 11 września 1939 w bitwie o Zambrów. P. Jerzy z poświęceniem odkrywa historię Wojska Polskiego II RP. To dzięki niemu po długich poszukiwaniach odnaleziono głowicę sztandaru zambrowskiego 71. Pułku Piechoty.
Myślę, że wspomnienie o kpt. Władysławie Dąbrowskim i bitwie o Zambrów zamieszczone przez Wikipedię będzie hołdem oddanym około 400. polskim żołnierzom, którzy złożyli tam najwyższą ofiarę.
” Władysław Dąbrowski (ur. 27 czerwca 1906 w Zazdrości koło Niegowa, poległ w bitwie o Zambrów 11 września 1939) – kapitan piechoty Wojska Polskiego.
W kampanii wrześniowej 1939 dowodził 1. kompanią ckm w I batalionie 71 Pułku Piechoty, który działał w składzie 18 Dywizji Piechoty. Pułk brał udział w kolejnych bitwach między innymi pod Jakacią Dworną, gdzie I/71. pp. odniósł zwycięstwo rozbijając oddziały grupy pancernej z dywizji „Kempf” i zdobywając wiele sprzętu niemieckiego. Po zajęciu przez Niemców Zambrowa w dniu 10 września 18. Dywizja znalazła się w okrążeniu. Dowódca Dywizji płk dypl. Stefan Kossecki wydał rano 11 września rozkaz 71. pp. do natarcia na Zambrów i otworzenia drogi odwrotu dla Dywizji w kierunku na Nur nad Bugiem. W bitwie 11 września I batalion 71. pp pod silnym ogniem niemieckim około południa osiągnął rynek Zambrowa, jednak poniósł ciężkie straty. Poległ między innymi dowódca 1 kompanii ckm kpt. Władysław Dąbrowski, a pułk został zmuszony do odwrotu.
Władysław Dąbrowski został pochowany w zbiorowej mogile poległych w bitwie o Zambrów na miejscowym cmentarzu. Nazwisko umieszczono na tablicy poległych członków kadry Szkoły Podchorążych Piechoty w mauzoleum SPP w Komorowie koło Ostrowi Mazowieckiej.”

Na mogile żołnierzy polskich znajduje się tablica upamiętniająca żołnierzy włoskich. Nie ukrywam zdziwienia. Skąd tu Włosi? Zagadkę wyjaśniają koszary wybudowane w Zambrowie około 1905r. W okresie II wś. stały się świadkami wielu tragedii. Po kapitulacji 18 DP i zgromadzeniu polskich jeńców na placu ćwiczebnym koszar w nocy 13 na 14 września 1939r. żołnierze Wehrmachtu pilnujący Polaków dokonują na nich mordu. W 1941 r. powstaje obóz dla jeńców radzieckich gdzie życie straciło ok. 12 000 żołnierzy. W 1943r. obóz dla jeńców włoskich dla gdzie identyczny los spotkał ok. 3 000 Włochów. W latach 90. na mogile polskich żołnierzy ustawiono dodatkowy drewniany krzyż, który upamiętniał Paolina Cinotiego i innych żołnierzy włoskich zmarłych w obozie zambrowskim. Po remoncie ostatecznie została umieszczona tablica.

 


 

5
Oceń (11 głosów)

 

Lokalizacja

 

Miejsca pamięci - cmentarz w Zambrowie - opinie i komentarze

FaZaFaZa
0
Dobry efekt Twojej ciężkiej pracy Wojtek. Pozdrawiam! (2013-04-25 00:00)
Maly RomanMaly Roman
0
Pomimo upływającego czasu, czasu który nas oddala od tamtych dramatycznych wydarzeń z września 1939r, nasza wiedza na ten temat jest coraz większa. W tamtym roku odkryto prawdopodobne miejsce spoczynku kpt. Dąbrowskiego i kilku żołnierzy z 71 pp. Odsyłam do linków: http://zambrowiacy.pl/info/od-poszukiwan-genealogicznych-do-odkrycia-nieznanego-grobu-zolnierzy-71-pulku-piechoty/. http://zambrowiacy.pl/info/poszukiwania-kapitana-wladyslawa-dabrowskiego-czy-wkrotce-sie-zakoncza/ (2017-06-14 21:12)
dabwoj1dabwoj1
0
Romku wielkie dzięki za podesłanie linków. Bardzo ciekawa historia poszukiwań rodzinnych. Ja uda Ci się znaleźć coś więcej, dalszy ciąg tej historii to daj znać. Pozdrawiam. (2017-06-20 22:25)
Maly RomanMaly Roman
0
Trochę się dzieje w temacie poległych żołnierzy 18 DP i poszukiwania sztandaru 71 pp. http://zambrowiacy.pl/info/odcinek-programu-bylo-nie-minelo-kronika-zwiadowcow-historii-realizowano-w-letownicy-foto/ (2017-08-08 21:35)
dabwoj1dabwoj1
0
Dzięki Romku za link. Często oglądam program „Było nie minęło” i z zaciekawieniem oczekuję na emisję tego odcinka. Pozdrawiam. (2017-08-14 21:24)
wlodek51wlodek51
0
Bardzo ciekawe informacje. Ja się interesuje odznakami i dokumentami do nich. Ale jest miło coś więcej poczytać. Tym bardziej że dorastałem w okolicach Ceranowa. Pozdrawiam serdecznie. (2017-08-19 17:57)
Maly RomanMaly Roman
0
Podaję link do emisji programu z dnia 9 września 2017 "Było...nie minęło": http://zambrowiacy.pl/kult/bylo-nie-minelo-o-letownicy-i-andrzejewie-wideo/ Dodaję moje zdjęcie miejsca pochówku na cmentarzu w Zambrowie poległych żołnierzy z SGO "Narew". Fotka wykonana w dniu 09.09.2017 przedstawia stan kwatery i pokazuje pamięć mieszkańców Zambrowa. Na wstążkach wieńców kwiatów dominowały napisane słowa: "POLEGŁYM ŻOŁNIERZOM WRZEŚNIA 1939" (2017-09-11 09:00)
Maly RomanMaly Roman
0
Zdjęcie nie wkleiło się...może teraz uda się je zamieścić. (2017-09-11 09:02)
dabwoj1dabwoj1
0
Dzięki Romku za zdjęcie i link. Widać że pomnik po latach wygląda bardzo ładnie. Cieszy że pamięć o polskich żołnierzach nie gaśnie, że jest nadal żywa. (2017-09-13 19:26)

skomentuj ten artykuł

Noclegi w pobliżu