Jednorożec - cmentarz żołnierzy z I wojny światowej

/ 11 komentarzy / 21 zdjęć


Cmentarz wojskowy z okresu I wojny światowej w Jednorożcu jest największym pod względem spoczywających na Mazowszu. Spoczywa tam 3584 żołnierzy w tym:
- 1192 znanych i podpisanych głównie żołnierzy niemieckich,
- 273 nierozpoznanych żołnierzy niemieckich,
- 2119 nierozpoznanych żołnierzy rosyjskich,
Cmentarz znajduje się na skraju lasu przy zakończeniu ulicy Długiej po prawej stronie w kierunku na Skierkowiznę. Obiekt w kształcie prostokąta, składa się z dwóch tarasów. Taras dolny o wymiarach 55 x 23 m, górny 30 x 23 m. Z tarasu dolnego na górny wejście po kamiennych schodkach. Na górnym tarasie pomnik centralny z czerwonego piaskowca o wymiarach 1 x 1 m i wysokości 120 cm. Pierwotnie po działaniach wojennych cmentarz posiadał drewniane ogrodzenie a brama składała się z dwóch wysokich drewnianych kolumn. W późniejszym czasie cmentarz ogrodzono płotem ze słupkami z teownika na podmurówce (ślady podmurówki i teowników są do dziś). W 1937 roku cmentarz przebudowano i umieszczono wokół granic kamienne stele o wymiarach 120 x 70 cm (dziś jest ich 65) z nazwiskami poległych głównie żołnierzy niemieckich. Na cmentarzu pochowano żołnierzy ekshumowanych z mniejszych okolicznych cmentarzy np; z miejscowości Nakieł. Na pomniku od strony wejścia znajduje się pięć krzyży a na lewej lewej płaszczyźnie napis:

TU SPOCZYWAJĄ
NIEMIECCY ŻOŁNIERZE
1914 – 1918

Przy wejściu po prawej stronie na jednej z kamiennych stel widnieje napis w języku niemieckim:

DEUTSCHE
KRIEGSGRABERSTATTEN
JEDNOROŻEC
HIER RUHEN
1192 BEKANNTE UND
273 UNBENANNTE
DEUTSCHE SOLDATEN
MIT 2119 RUSSISCHEN
KAMERADEN AUS DEM
WELTKRIEG 1914-1918
VOLKSBUND DEUTSCHE
KRIEGSGRABER FUR SORGE E.V.
AUSGEBAUT IM JAHRE 1937

Cmentarz ładnie utrzymany pod opieką Gminy Jednorożec. Po prawie stu latach 6 sierpnia 2011 roku, na cmentarzu ponownie pojawili się żołnierze w umundurowaniu. Tym razem była to GRH 14 Pułk Strzelców Syberyjskich z Przasnysza, która w dniu swojego Święta Pułkowego złożyła wieniec zapalając przy tym znicze.
Przedstawiam część nazwisk poległych. Ponieważ lista jest długa podaję tylko Polaków, których udało mi się rozszyfrować. Dodam tylko, że nazwiska Polskie wymienione są głównie wśród żołnierzy niemieckich. W tych 2119 poległych Rosjanach, Polaków bezimiennych może znajdować się bardzo dużo zważywszy na to, że w czasie zaborów Powiat Przasnyski z Jednorożcem włącznie znajdował się pod zaborem Rosyjskim.
Spis poległych:
- Wojtczak Kacper
- Lipiński A.
- Wiśniewski Lucjan
- Waschowski Emil
- Walda Stanisław
- Urbański Piotr
- Sobczak Alfred
- Siołek Jan
- Rogalski Stanisław
- Ranowski Ksawey
- Orłowski O.
- Olszewski Fryderyk
- Olszewski F.
- Modnieński Paweł
- Małkowski Julian
- Malinowski Jan
- Magierski F.
- Maciejewski Leon
- Lipiński Francisze
- Lesikowski T.
- Laskowski Jan
- Kwiatkowski
- Kula Tomasz
- Kozłowski Józef
- Kowal Maksymilian
- Kołodziejski Franciszek
- Kolasiński Stefan
- Kochanek K.
- Kanigowski Herman
- Kamiński Herman
- Jankowski W.
- Grajczarek Teofil
- Grabowski Fr.
- Grabowski Fryderyk
- Głowacki Franciszek
- Fiolka Stanisław
- Dobuszewski Władysław
- Balachowski Piotr
- Adamczyk Antoni
- Abramowski H.
- Świerczenna lub Świerczewska Albina

 


 

4.8
Oceń (18 głosów)

 

Lokalizacja

 

Jednorożec - cmentarz żołnierzy z I wojny światowej - opinie i komentarze

dabwoj1dabwoj1
0
Ciekawy obiekt ładnie utrzymany. W tej wojnie chyba największą tragedią dla Polaków było to iż po obu stronach frontu musieli walczyć  i przelewać krew dla zaborców.
(2011-08-11 00:00)
bykfernandobykfernando
0

To prawda. Właściwie Wielka Wojna traktowana jest jako "nie nasza" , ale w jej wyniku gineli nasi dziadowie po obu stronach frontu.

(2011-08-12 00:00)
zsirazsira
0
Jeśli po stronie rosyjskiej zginęło tylu Polaków (a napewno zginęło więcej ) ,to ilu ich musiało walczyć i to nie za naszą sprawę.
(2011-08-12 00:00)
FaZaFaZa
0
Oj walczyło napewno wielu i wielu zginęło. Jak byłem mały babcia opowiadała o tym co mówiła jej matka. W przededniu wojny przyjeżdżali Rosjanie z ukazem carskim i obiecali złote góry, wolność, wyzwolenie zachodu od Prusaków. Młodzi chłopcy zgłaszali się na ochotników do walki, dostali nowe mundury, z góry żołd. Celowo do werbowania Polaków przysyłano Polskich oficerów. Kierowani byli na front z dala od rodzinnych miejscowości ale zdarzało się, że w czasie zawieruchy bitewnej ubierano rekruta i posyłano od razu do boju.
(2011-08-12 00:00)
fusek78fusek78
0
Dobrze, że ludzie dbają o te obiekty bo każdy zmarły powinien być należycie czczony.
(2011-08-12 00:00)
fuchsifuchsi
0
Dzein dobry,
milo mi ogladac i czytac tez te komentarze. Niemcy, pochodzenie polskie, walczyli po stronie prusakow - Rosjanie, pochodzenie polskie, walczyli po stronie zaborcow.........................
Czesto czytam w literaturze, ze oni byli tez tlumaczami......... bo prusaci nie mogli sobie dac rady z tymi literamy, nie mogli czytac tablicy itd. itd.
Mam ta nadzieje, ze uda sie uratowac pomnik z 1. wsna cmentarzu ewangelickim w Gostyninie.
Pozdrawiam serdecznie
fuchsi
(2011-08-14 00:00)
zsirazsira
0
Całkowicie się zgadzam z tym co napisał fusek78 i szacunek dla tych co o tym pamiętają.
(2011-08-14 00:00)
jandalfjandalf
0
A czy znacie nazwy jednostek niemieckich z których żołnierze są tam pochowami? Poszykuje grobu brata mojego dziadka, służył w Reserve-Infanterie-Regiment Nr. 61, wg info jakie udało mi się zebrać zginął 26.02.1915, pochowany miał być na cmentarzu ewangelickim w grobie nr 276, najprawdopodobniej w Przasnyszu. Słyszałem jednak że tamten cmentarz już nie istnieje. Łudzę się, że może został pochowany gdzieś indziej. Będę wdzięczny za wszelką pomoc i sugestie gdzie szukać. pozdr jandalf (2012-07-15 00:00)
FaZaFaZa
0
A czy możesz podać imię i nazwisko stryja z tej jednostki? (2012-07-30 00:00)
jandalfjandalf
0
Jan Groth, może byc takze wersja Johan Bernhard Groth, pod takim nazwiskiem figurował w dokumentach jakie znaleźliśmy w usc 8 kompania, 61 pułku piechoty rezerwy (2012-08-01 00:00)
xxxkajolxxx5xxxkajolxxx5
0
Więcej o historii cmentarza na moim blogu: http://www.kurpiankawwielkimswiecie.pl/2014/06/cmentarze-z-i-wojny-swiatowej-w-gminie.html Post jest cały czas aktualizowany, jak tylko znajdę coś nowego, dodaję do wpisu. (2017-06-29 17:04)

skomentuj ten artykuł

Noclegi w pobliżu