:-( Wygląda na to że masz Adblocka. Utrzymujemy się z reklam żeby móc dostarczyć Ci wiadomości z Twojego regionu za które nie musisz płacić, czy mógłbyś rozważyć jego wyłączenie?

3 dni temu 15.10.2014 o 18.00 w Uniwersytecie Gdańskim upamiętniono 75. rocznicę rozstrzelania polskich urzędników pocztowych w Gdańsku nowym filmem „14 godzin. Pierwsi w walce”.

Kadr z filmu:
http://egrh.pl/wp-content/uploads/2014/10/Pierwsi-w-walce.jpg

5 października 1939 roku nad ranem na terenie ówczesnej strzelnicy pomiędzy Wrzeszczem a Zaspą został wykonany wyrok śmierci na 38 polskich urzędnikach pocztowych za rzekome działania partyzanckie po procesie uznanym za zbrodnię sądową. Każdego roku Muzeum Poczty Polskiej w Gdańsku przypomina tą rocznicę.

Cmentarz 5.10.2014:
http://egrh.pl/wp-content/uploads/2014/10/Zasap-gr%C3%B3b.jpg

Miałem zaszczyt jako członek zarządu EGRH być na miejscu i osobiście porozmawiać z kierownik muzeum Ewą Malinowską o naszym projekcie wirtualnego odtworzenia obrony Poczty Polskiej w Gdańsku zaraz przed promocją książki Dietera Schenka „Gdańsk 1930-1945. Historia pewnego Wolnego Miasta”.

Dzięki EGRH.pl przez internet każdy będzie mógł się wcielić w rekonstruktora każdej z postaci obrońców i z pierwszej osoby ocenić heroizm 14h bohaterskiej obrony.

Plan rekonstrukcji:
http://veterani.pl/wp-content/uploads/2014/10/Zdj-lotn-poczta5ataki.jpg

Fakty historyczne rekonstrukcji :

Po po­wo­ła­niu (na mocy trak­ta­tu wer­sal­skie­go) 15 li­sto­pa­da 1920 roku Wol­ne­go Mia­sta Gdańsk, wła­dzę i kom­pe­ten­cje po­dzie­lo­no w nim po­mię­dzy II Rzecz­po­spo­li­tą a Niem­cy. Po­la­cy, któ­rzy we­dług róż­nych źró­deł sta­no­wi­li w Wol­nym Mie­ście od 9 do 14 proc. miesz­kań­ców, otrzy­ma­li m.​in. przy­wi­lej po­sia­da­nia wła­snej służ­by pocz­to­wej i ko­le­jo­wej. Pocz­ta Pol­ska w Gdań­sku po­sia­da­ła sta­tus pla­ców­ki rzą­do­wej, a urzę­dy pocz­to­we miały cha­rak­ter jed­no­stek eks­te­ry­to­rial­nych.

Jesz­cze wio­sną 1939 r., gdy za­czę­ły przy­bie­rać na sile agre­syw­ne dzia­ła­nia Niem­ców wobec Po­la­ków, a wojna sta­wa­ła się coraz bar­dziej re­al­na, pol­skie wła­dze po­sta­no­wi­ły wzmoc­nić pla­ców­ki pocz­to­we na te­re­nie Gdań­ska. Do naj­waż­niej­szej z nich – Pol­skie­go Urzę­du Pocz­to­wo-Te­le­gra­ficz­ne­go nr 1, skie­ro­wa­no m.​in. ppor. re­zer­wy Kon­ra­da Gu­der­skie­go, który miał być od­po­wie­dzial­ny za przy­go­to­wa­nie pla­ców­ki do ewen­tu­al­nej obro­ny i kie­ro­wa­nie nią w razie ta­kiej ko­niecz­no­ści. Po­ma­gać mieli mu inni pocz­tow­cy, wśród któ­rych było sporo re­zer­wi­stów.

1 wrze­śnia 1939 r. punktualnie o godz. 4.45 czyli 3 minuty przed ostrza­łem pol­skiej skład­ni­cy woj­sko­wej na We­ster­plat­te przez pan­cer­nik Schle­swig-Hol­ste­in, roz­po­czął się atak na głów­ny pol­ski urząd pocz­to­wy w Gdań­sku. W pla­ców­ce prze­by­wa­ło wów­czas 58 Po­la­ków, głów­nie urzęd­ni­ków, oraz pracownicy cywilni jak kolejarze, czy do­zor­ca z żoną i 11-let­nią adoptowaną córką. Pocz­tow­cy dys­po­no­wa­li zgro­ma­dzo­ny­mi za­wcza­su zaledwie kil­ko­ma ręcz­ny­mi ka­ra­bi­na­mi ma­szy­no­wy­mi, pi­sto­le­ta­mi oraz nie­wiel­ką ilo­ścią gra­na­tów.

Porównanie planu 3D ze zdjęciem historycznym:
http://veterani.pl/wp-content/uploads/2014/10/Poczta-atak-11.00.jpg

Przenoszony budynek poczty:


Ze stro­ny nie­miec­kiej do pacyfikacji przystąpiło około 180 po­li­cjan­tów oraz es­es­ma­ni (zgodnie z planem ataku 131).

Screeny z działań z planu 3D rekonstrukcji:

http://veterani.pl/wp-content/uploads/2014/10/arma2oa-2014-10-09-03-49-35-20.jpg
http://veterani.pl/wp-content/uploads/2014/10/arma2oa-2014-10-09-04-54-53-66.jpg
http://veterani.pl/wp-content/uploads/2014/10/arma2oa-2014-10-09-05-33-58-60.jpg
http://veterani.pl/wp-content/uploads/2014/10/arma2oa-2014-10-09-05-52-36-92.jpg
http://veterani.pl/wp-content/uploads/2014/10/arma2oa-2014-10-09-05-54-22-82.jpg
http://veterani.pl/wp-content/uploads/2014/10/arma2oa-2014-10-15-01-58-44-79.jpg
http://veterani.pl/wp-content/uploads/2014/10/arma2oa-2014-10-15-01-57-41-98.jpg

Przypuszczono łącznie 3 szturmy, które wszystkie zostały odparte.

Przy 1 sztur­mie Niem­cy wy­sa­dzi­li część ścian przyległego budynku i wdarli się do środ­ka. Pocz­tow­cy bro­nią ma­szy­no­wą oraz gra­na­ta­mi odparli skutecznie atak . Zgi­nął jed­nak głównodowodzący obro­ną – ppor. Gu­der­ski. Dalsza obronę poprowadził jego zastępca nadreferendarz Al­fons Fli­sy­kow­ski.

Plan rekonstrukcji (fakty historyczne)

Niem­cy prze­rwa­li atak do momentu spro­wa­dze­nia dział oraz wozów pan­cer­nych. Z ich po­mo­cą w ciągu dnia 11.00 i 17.00 przy­pu­ści­li jesz­cze dwa ataki za­bi­ja­jąc lub ra­niąc ko­lej­nych pocz­tow­ców. Znisz­cze­nia po ostrzale sprowadzoną 105mm haubicą i ostrzał na­ziem­nej czę­ści obiek­tu z sąsiednich budynków zmu­si­ły Po­la­ków do zej­ścia do piw­ni­c, skąd kon­ty­nu­owa­li nadal obro­nę.

Hi­tle­row­cy pod­pa­li­li od strony wschodniej bu­dy­nek tło­cząc do jego piw­nic ben­zy­nę przy­wie­zio­ną w cy­ster­nie stra­ży po­żar­nej. W ogniu natychmiast zgi­nę­ło czte­rech pocz­tow­ców, a wielu od­nio­sło śmiertelne poparzenia. Za­ło­ga pocz­ty około godz. 19.00 wobec braku amunicji i perspektywy spalenia żywcem pod­dała placówkę. Dwóch pierw­szych obroń­ców (naczelnik i dyrektor poczty) , któ­rzy wy­szli przed bu­dy­nek jako parlamentariusze z białą flagą , zo­sta­ło bestialsko za­bi­tych (jeden z broni,a drugi prawdopodobnie spalony miotaczem ognia). Reszta wzięta do niewoli była bestialsko przesłuchiwana i torturowana. W za­mie­sza­niu i dymie pożaru udało się zbiec zaledwie 5 osobom w tym II dowódcy obrony, którego jednak ujęto następnego dnia.

Pol­scy pocz­tow­cy od­pie­ra­li nie­miec­kie ataki przez około 14 go­dzin. We­dług za­ło­żeń opra­co­wa­nych przez Sztab Głów­ny Woj­ska Pol­skie­go mieli utrzy­mać urząd tylko sześć go­dzin.

We­dług naj­now­szych usta­leń do­ko­na­nych przez hi­sto­ry­ka IPN Jana Da­ni­lu­ka, w sumie w walce – od kul, ognia i in­nych ob­ra­żeń, zgi­nę­ło 8 obroń­ców (toż­sa­mo­ści 2 ofiar po­ża­ru, nie udało się nigdy usta­lić). Nie­dłu­go po ka­pi­tu­la­cji, na sku­tek od­nie­sio­nych ran, zmar­ło 5 ko­lej­nych do­ro­słych osób oraz 11-let­nia adoptowana córka do­zor­cy.

Wojnę prze­ży­ło tylko 5 uczestników walki.

Stra­ty po stro­nie nie­miec­kiej były znacznie wyższe i zbadań IPN wynika , że wyniosły w sumie 35 osób.

Jesz­cze we wrze­śniu 1939 r. 38 jeńcom wojennym broniącym legalnie polskiego terenu poczty postawiono przed hitlerowskim sądem wo­jen­nym, który wbrew mię­dzy­na­ro­do­wym kon­wen­cjom i lo­kal­ne­mu prawu, ska­zał ich na śmierć za rzekomo „dzia­łal­ność par­ty­zanc­ką” mimo iż byli urzędnikami, walczyli w mundurach i bronili całkowicie legalnie własnego terytorium Polski. 5 paź­dzier­ni­ka nazistowscy zbrodniarze roz­strze­la­li ska­za­nych na terenie byłej strzelnicy (poligonie policji) na Zaspie koło mojego domu. Ciała po­cho­wa­no w nie­ozna­czo­nym masowym grobie, by nie można było ich nigdy odnaleźć.

W 1991 r. w cza­sie prac bu­dow­la­nych przy byłym lotnisku na gdań­skim osie­dlu Zaspa, na­tra­fio­no na ich zbio­ro­wą mo­gi­łę, w któ­rej jak się oka­za­ło po ba­da­niach an­tro­po­lo­gicz­nych i przedmiotach osobistych, po­cho­wa­no obrońców nasze poczty.

4 kwiet­nia 1993 r. do­ko­na­no ich po­wtór­ne­go po­chów­ku na Cmen­ta­rzu Ofiar Hi­tle­ry­zmu w Gdań­sku, gdzie spo­czy­wa­ją m.​in. za­mor­do­wa­ni ko­le­ja­rze i cel­ni­cy z Szy­man­ko­wa oraz dzia­ła­cze pol­scy Wol­ne­go Mia­sta Gdań­ska.

W 1979 r. w bu­dyn­ku Pocz­ty Pol­skiej otwar­to mu­zeum, w któ­rym umiesz­czo­no nie­licz­ne ocalałe do­ku­men­ty i przed­mio­ty zwią­za­ne z pla­ców­ką i jej obro­ną. W la­tach 90. tra­fi­ły tam także zna­le­zio­ne w zbio­ro­wym gro­bie rze­czy oso­bi­ste na­le­żą­ce do zamordowanych pocz­tow­ców.

W maju 1998 r. Kra­jo­wy Sąd w Lu­be­ce unie­win­nił obroń­ców Pocz­ty Pol­skiej w Gdań­sku, ska­za­nych nielegalniena śmierć i roz­strze­la­nych. Uznał on, że na te­re­nie Wol­ne­go Mia­sta Gdańsk nie obo­wią­zy­wa­ło w momencie ataku prawo wo­jen­ne III Rze­szy, na mocy któ­re­go dodatkowo z „ra­żą­cym na­ru­sze­niem” tych prze­pi­sów – ska­za­no legalnie broniących się pocztowców Polskiej Pocz­ty w Gdańsku. Lu­bec­ki sąd stwier­dził, że po­stę­po­wa­nie człon­ków sądu, który wydał hańbiący wyrok na pocz­tow­ców za­kwa­li­fi­ko­wano jako zwykłą zbrod­nię są­do­wą (tzw. Ju­sti­zmord).

Oto spis bohaterów , których postacie i heoriczną 14h walkę postaramy się odtworzyć:

Polegli w walce 1 września 1939:

1.Konrad Guderski I dowódca – ppor., inż., dowódca obrony
2.Brunon Marszałkowski ur. – ekspedient
3.Jan Michoń p.o. dyrektora Poczty Polskiej
4.Stanisław Rekowski – ekspedient
5.Bronisław Szulc – pocztylion
6.Józef Wąsik – naczelnik UPT
7/8 dwa niezidentyfikowane ciała

Zmarli w szpitalu miejskim w skutek poparzeń i ran:
9.Erwina Barzychowska zm. 20 października 1939 – 10 letnia wychowanica dozorcy, zmarła na skutek oparzeń
10. Bernard Binnebesel zm. 4 września 1939 – asystent, przyczyna śmierci postrzał w brzuch oraz uszkodzenie czaszki
11.Stefan Cywiński zm. 2 września 1939 – asystent, przyczyna śmierci oparzenia 2 i 3 stopnia
12. Alojzy Franz ur. zm. 5 września 1939 – asystent, przyczyna śmierci oparzenia 2 i 3 stopnia
13.Józef Nitkowski ur. zm. 31 października 1939 – kontroler, przyczyna śmierci oparzenia 2 i 3 stopnia
14.Jan Pipka zm. 2 września 1939 – dozorca domu, przyczyna śmierci oparzenia 2 i 3 stopnia

Rozstrzelani 5 .10.1939:

1.Alfons Flisykowski – II dowódca 2.obrony, podreferendarz (ujęty 2 dnia)
3.Jan Nowak – kierownik oddziału
4.Ignacy Sikorski – kierownik referatu
5.Jan Banaszkowski – pocztylion,
6.Władysław Bazgier – st. asystent,

7.Stefan Bączkowski pocztylion,
8.Heliodor Becker asystent
9.Alojzy Bela ur. pocztylion
10.Andrzej Binkowski -pocztylion
11.Florian Budziak pocztylion,
12.Maksymilian Cygalski – st. asystent
13.Jan Ellwardt ekspedient
14.Kazimierz Gdaniec – kierowca
15.Konrad Grotha -pocztylion
16.Jan Klimek – st. ekspedient
17.Franciszek Klinkosz – ekspedient
18.Władysław Koprowiak – st. asystent,
19.Franciszek Krause – pocztylion
20.Franciszek Kuntz – pocztylion
21.Wojciech Kurkowski – ekspedient
22.Augustyn Lis – st. pocztylion
23.Franciszek Magulski – st. ekspedient
24.Bernard Majewski – st. pocztylion
25.Franciszek Mionskowski–st.pocztyl
26.Stefan Nowakowski – ekspedient
27.Kazimierz Orzechowski – asystent
28.Brunon Piełowski – kierowca
29.Sylwester Płoszyński – pocztylion,
30.Ignacy Połom – ekspedient
31.Aleksander Racki – ekspedient
32.Franciszek Rąbca ur. – ekspedient
33.Kazimierz Rogaczewski – ekspedient
34.Józef Rzepka– st. ekspedient
35.Leon Schreiber – mł. pocztylion,
36.Józef Strzelecki – st. ekspedient
37.Leonard Wiśniewski – ekspedient
38.Piotr Teshmer – kancelista I kl. PKP
Zdołali przeżyć:
1.Andrzej Górski – asystent
2.Franciszek Mielewczyk – kierowca
3.Władysław Milewczyk – kierowca
4.Augustyn Młyński – st. pocztylion
5.Małgorzata Pipka – dozorczyni aresztowana przeżyła obozy.
6.Leon Fuz – starszy technik aresztowany 7.09 i koło 12. 1939 zabity obozie Stutthof lub w Piaśnicy.

Cześć ich pamięci!

Do celów rekonstrukcji odtwarzany jest w 3D budynek poczty z wszystkimi pomieszczeniami, oraz wycinek Gdańska tj. dawny Plac Heveliusza oraz pełen rejon działań ulic Sierocej ,Tartacznej i Sukienniczej. Rekonstrukcja w pełnej skali 1:1 (oddziałów, sprzętu i terenu).

Zapraszamy wszystkich chcących wziąć udział w upamiętnieniu heroicznej walki naszych bohaterów. Wystarczy komputer i łącze internetowe.

Zapisy forum EGRH.pl. lub na TS3: 178.217.189.111

Reklama

Rekonstrukcja obrony Poczty Polskiej w Gdańsku komentarze opinie

  • Robert eGRH Veterani 2016-01-04 00:00:00

    Zmienił nam się TS:

    89.36.210.74:9981

    Teraz pracujemy na Walkami o Wolę Gułowską z bitwy SGO "Polesie" pod Kockiem

  • Robert eGRH Veterani 2015-08-19 00:00:00

    No to zapraszam do walki. Rekonstrukcja jest już gotowa i czeka na wrzesień i swoich obrońców :-)

    Wpadnij wieczorkiem na TSa ( 178.217.189.111 hasło: veterani) lub napisz do mnie na [email protected] by dołączyć do rekonstruktorów przez internet.

    Rekonstrukcja jest epicka i w skrócie wygląda tak:

    https://www.youtube.com/watch?v=eZQzjTuOKfk
    Tak to wyglądaa

  • Zenon PODLEWSKI 2014-10-21 00:00:00

    Witam , fajna inicjatywa . Jestem absolwentem TECHNIKUM ŁĄCZNOŚCI W Gdańsku 1980 - 1985 . Poczta była internatem szkoły , mieszkałem w jej murach 5 lat . Będąc we wrześniu na urlopie pierwsze kroki skierowałem na Plac Obrońców Poczty , potem Westerplatte . Wzór do naśladowania . Polskie Termopile ?

Dodajesz jako: |
Reklama

Ogłoszenia PREMIUM

Chcesz coś sprzedać lub kupić, oferujesz usługi, szukasz pracownika lub pracy?

Dodaj swoje drobne ogłoszenie w naszym serwisie. Zapraszamy!

Dodaj ogłoszenie
Reklama
 Reklama

25 maja 2018 roku weszło w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z 27 kwietnia 2016 roku tzw. RODO. Nowe prawo nakłada na nas obowiązek uzyskania Twojej zgody na przetwarzanie przez nas danych osobowych w plikach cookies

Oświadczam, iż zapoznałem sie z Polityką prywatności i zgadzam się na zapisywanie i przechowywanie w mojej przeglądarce internetowej tzw. plików cookies oraz na przetwarzanie zaszyfrowanych w nich danych osobowych pozostawianych w czasie korzystania z innych stron internetowych, serwisów oraz parametrów zapisywanych w plikach cookies w celach marketingowych, w tym na profilowanie i w celach analitycznych przez dobroni.pl, oraz ZAUFANYCH PARTNERÓW.

Administratorzy danych / Podmioty którym powierzenie przetwarzania powierzono

Military Art Sp. z o.o. z siedzibą w Sochaczew 69-500, Warszawska 8

Cele przetwarzania danych

1.marketing, w tym profilowanie i cele analityczne
2.świadczenie usług drogą elektroniczną
3.dopasowanie treści stron internetowych do preferencji i zainteresowań
4.wykrywanie botów i nadużyć w usługach
5.pomiary statystyczne i udoskonalenie usług (cele analityczne)


Podstawy prawne przetwarzania danych


1.marketing, w tym profilowanie oraz cele analityczne – zgoda
2.świadczenie usług drogą elektroniczną - niezbędność danych do świadczenia usługi
3.pozostałe cele - uzasadniony interes administratora danych


Odbiorcy danych

Podmioty przetwarzające dane na zlecenie administratora danych, w tym podmioty ZAUFANI PARTNERZY, agencje marketingowe oraz podmioty uprawnione do uzyskania danych na podstawie obowiązującego prawa.

Prawa osoby, której dane dotyczą

Prawo żądania sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania danych; prawo wycofania zgody na przetwarzanie danych osobowych. Inne prawa osoby, której dane dotyczą.

Informacje dodatkowe

Więcej o zasadach przetwarzania danych w "Polityce prywatności"